MSFS vs X-Plane symulatorowym sporem o wyższość Bożego Narodzenia nad Wielkanocą

W świecie symulatorów lotniczych od lat trwa spór o to, który z symulatorów oferuje większy realizm – Microsoft Flight Simulator czy X-Plane. Miejscami ta internetowa „wojenka” zaczyna przypominać słynną scenę z Dnia Świra o „dyskusji”, która racja jest najmojsza, a czasem wręcz wojnę między Hutu i Tutsi. Jak zwykle w takich sytuacjach bywa, rzeczywistość nie jest jednak czarno-biała.

Przyczynkiem, który zmotywował mnie do napisania tego felietonu, stał się oczywiście wpis w zakładce Społeczność jednego z polskich kanałów na YouTube. Z tym, co tam napisano, fundamentalnie się nie zgadzam, co postaram się ukazać w dzisiejszym artykule.

Jak już wiele razy wspominałem na moich live’ach, „internetowo” wychowany zostałem na początku lat 2000. na działającym do dziś polskim Forum miłośników symulatorów lotniczych, prowadzonym wówczas m.in. przez YoYo i Kosimazaki. Tematyka tego forum skupiała się wtedy na symulatorze samolotów z II wojny światowej – IL-2 Sturmovik, ale swoje działy miały tam również inne symulatory, takie jak Lock On, Falcon 4.0, Prepar3D, czy w końcu X-Plane i Microsoft Flight Simulator 2004. Z tamtych czasów zapamiętałem m.in. jedno mądre zdanie, które pozostało aktualne do dziś – w rzeczywistości, siedząc w samolocie lub szybowcu, fizykę lotu przede wszystkim „czuje się dupą”, co przy symulatorze odpalanym na pececie czy konsoli jest raczej bardzo trudne do odzwierciedlenia. W tym swojskim określeniu chodzi, że postrzeganie przez pilota tego, co się dzieje z samolotem, nie zależy tylko od tego, co widzi i słyszy, ale przede wszystkim od tego, co czuje całym sobą, gdy różnego rodzaju siły – te słabsze, ale również i mocniejsze – na niego oddziałują.

Tymczasem obóz X-Plane’a twierdzi, że ich model Blade Element Theory jest jedynym słusznym sposobem na symulację sił aerodynamicznych. Według użytkowników symulatora od Laminar Research samolot w X-Planie „żyje”, reaguje na każdy podmuch w sposób surowy i nieprzewidywalny. Dla nich realizm to walka z maszyną. Z drugiej strony obóz Microsoft Flight Simulatora 2024 odpowiada argumentem nowej architektury fizyki, która dzieli powierzchnię płatowca na tysiące punktów, a do tego dorzuca tak fotorealistyczny świat, że niemal każdy, latając po wirtualnym globie, może odnaleźć budynek, w którym mieszka. Dla nich realizm to zanurzenie w świecie, w którym chmury wyglądają jak chmury, a nie jak wata cukrowa, a symulowana pogoda dobrze odzwierciedla to, co dzieje się za oknem (z mniejszym lub większym opóźnieniem).

Problem polega na tym, że oba te obozy zapominają o fundamentalnej barierze, której nie przebije żaden domowy sprzęt czy kontroler: braku przeciążeń. To te często bardzo subtelne sygnały wysyłane przez błędnik i receptory nacisku w dolnej części pleców mówią pilotowi, że samolot zaczyna przepadać, że wchodzi w ześlizg, albo że turbulencja właśnie „wyrywa” mu maszynę spod kontroli. W prawdziwym kokpicie to pilot najpierw czuje zmianę we własnym ciele, a dopiero ułamek sekundy później widzi ją na przyrządach. Przed komputerem ta sekwencja jest odwrócona.

W domu, siedząc w wygodnym fotelu z Ikei, jesteśmy odcięci od 70% bodźców. Możemy mieć trzy monitory 4K i najdroższy joystick, ale nasze ciało pozostaje w stanie spoczynku. To sprawia, że każda dyskusja o „realizmie fizyki” staje się nieco abstrakcyjna. X-Plane może doskonale wyliczać efekt odśmigłowy, a MSFS świetnie symulować wpływ ukształtowania terenu na prądy wznoszące, ale dla siedzącego przed monitorem gracza to wciąż tylko wizualna interpretacja matematyki.

Można odnieść wrażenie, że spór między tymi dwiema grupami to walka o to, która proteza jest lepsza. Jedna zdaje się zachowywać bardziej nieprzewidywalnie, druga lepiej wygląda pod „ubraniem”, z zewnątrz. Ale żadna nie jest prawdziwą nogą.

Zamiast tracić czas na forach, udowadniając wyższość jednego silnika nad drugim, warto zaakceptować fakt, że oba symulatory są fantastycznymi narzędziami, które po prostu kładą akcent na inne aspekty tej samej niemożliwej do spełnienia obietnicy.

Realizm w domowym zaciszu to zawsze kompromis. Dopóki Microsoft lub Laminar Research nie zaczną dołączać do zestawu hydraulicznego podnośnika montowanego pod fotelem (i to takiego z potężnym kopnięciem), spór o fizykę pozostanie jedynie akademicką zabawą. A póki co, cieszmy się tym, co mamy – bo niezależnie od wybranego obozu, widok zachodu słońca nad chmurami wciąż potrafi zachwycić, nawet jeśli nasz tyłek uparcie twierdzi, że nigdzie nie polecieliśmy.

English version:

In the world of flight simulators, a dispute has been raging for years over which platform offers greater realism—Microsoft Flight Simulator or X-Plane. At times, this online „war” starts to resemble the famous scene from the Polish movie Day of the Wacko about whose „truth” is more truthful, and occasionally it even feels like a conflict between the Hutu and Tutsi. As is usually the case in such situations, however, reality is not black and white.

The catalyst that motivated me to write this column was, of course, a post in the Community tab of a certain Polish YouTube channel. I fundamentally disagree with what was written there, and I will attempt to demonstrate why in today’s article.

As I have mentioned many times during my livestreams, I was „raised” online in the early 2000s on the Polish flight sim enthusiasts’ forum—which is still active today—managed back then by figures like YoYo and Kosimazaki, among others. At the time, the forum focused primarily on the WWII simulator IL-2 Sturmovik, but other simulators like Lock On, Falcon 4.0, Prepar3D, and eventually X-Plane and Microsoft Flight Simulator 2004 also had their own sections. From those days, I remember one wise sentence that remains relevant today: in reality, while sitting in an airplane or glider, you primarily „feel the flight physics with your gut” (or more bluntly, your backside), which is quite difficult to replicate in a simulator running on a PC or console. This colloquial expression refers to the fact that a pilot’s perception of what is happening to the aircraft doesn’t just depend on what they see and hear, but primarily on what they feel with their entire being as various forces—both subtle and strong—act upon them.

Meanwhile, the X-Plane camp claims that their Blade Element Theory model is the only „correct” way to simulate aerodynamic forces. According to users of Laminar Research’s simulator, the plane in X-Plane feels „alive”; it reacts to every gust in a raw and unpredictable manner. For them, realism is a struggle with the machine. On the other hand, the Microsoft Flight Simulator 2024 camp counters with the argument of a new physics architecture that divides the airframe surface into thousands of points, adding to that a world so photorealistic that almost anyone flying over the virtual globe can find the very building they live in. For them, realism is immersion in a world where clouds look like clouds rather than cotton candy, and the simulated weather accurately reflects what is happening outside the window (with varying degrees of delay).

The problem is that both camps forget a fundamental barrier that no home hardware or controller can break: the lack of G-forces. It is those often very subtle signals sent by the inner ear and pressure receptors in the lower back that tell a pilot the plane is starting to stall, that it’s entering a slip, or that turbulence is „ripping” control of the machine away. In a real cockpit, the pilot feels the change in their own body first, and only a fraction of a second later sees it on the instruments. In front of a computer, this sequence is reversed.

At home, sitting in a comfortable IKEA chair, we are cut off from 70% of the stimuli. We can have three 4K monitors and the most expensive joystick, but our bodies remain at rest. This makes any discussion about „physics realism” somewhat abstract. X-Plane might perfectly calculate the p-factor, and MSFS might brilliantly simulate the impact of terrain on updrafts, but for a player sitting in front of a monitor, it is still just a visual interpretation of mathematics.

One might get the impression that the dispute between these two groups is a battle over which prosthesis is better. One seems to behave more unpredictably; the other looks better „under the clothes” from the outside. But neither is a real leg.

Instead of wasting time on forums proving the superiority of one engine over the other, it is worth accepting the fact that both simulators are fantastic tools that simply emphasize different aspects of the same impossible-to-fulfill promise.

Realism in the comfort of your home is always a compromise. Until Microsoft or Laminar Research starts including a hydraulic lift to be mounted under your chair (and one with a powerful kick at that), the dispute over physics will remain merely an academic exercise. For now, let’s enjoy what we have—because regardless of the chosen camp, the view of a sunset above the clouds can still be breathtaking, even if our backsides insist we haven’t actually gone anywhere.

The text was automatically translated using Gemini.

Zostań naszym Patronem: